
(SeaPRwire) – ဝါရှင်တန်ဒီစီတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပစ်ခတ်မှု၌ ပါဝင်ခဲ့သည့် သံသယရှိသူသည် CIA မှ စီမံခန့်ခွဲသော အထက်တန်းစား အကြမ်းဖက်မှု တိုက်ဖျက်ရေး ယူနစ်တစ်ခုနှင့် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်ဟု စစ်မှုထမ်းဟောင်းအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့သည်။
အာဖဂန်နိုင်ငံသား ရာမန်နူလာ လာကန်ဝါလ် (၂၉ နှစ်) သည် သမ္မတ ဒေါ်နယ်လ် ထရန့်၏ အစီအစဉ်တစ်ရပ်အရ မြို့တော်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသည့် အနောက်ဗာဂျီးနီးယား ပြည်နယ် အစောင့်တပ်ဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦးဖြစ်သော ဆာရာ ဘက်စထရမ် (၂၀ နှစ်) ကို သတ်ဖြတ်မှုနှင့် စတပ်ဆာဂျင် အန်ဒရူး ဝုဖ် (၂၄ နှစ်) ကို ဒဏ်ရာရစေမှုတို့နှင့် ပတ်သက်၍ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည်။
အမေရိကန်၏ ယခင် အာဖဂန် မဟာမိတ်များကို ထောက်ခံသည့် စစ်မှုထမ်းဟောင်းအဖွဲ့ AfghanEvac က လာကန်ဝါလ်သည် တာလီဘန်တို့အား တိုက်ခိုက်ခဲ့သော နှစ် ၂၀ နီးပါးကြာ စစ်ပွဲအတွင်း အမေရိကန် စစ်တပ်နှင့်အတူ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် ထောင်နှင့်ချီသော အာဖဂန်လူမျိုးများထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း ကြေညာချက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းယူနစ်သည် “တိုက်ရိုက် အမေရိကန် ထောက်လှမ်းရေးနှင့် စစ်ရေး အထောက်အပံ့” ရရှိခဲ့ကြောင်းလည်း ပြောကြားခဲ့သည်။
၎င်း၏အဖွဲ့ကို “03” ယူနစ်ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး New York Times သို့ ပြောကြားခဲ့သော အာဖဂန်နှင့် အမေရိကန် အရာရှိများစွာ၏ အဆိုအရ ၎င်းသည် “Zero Units” ဟုခေါ်သော ယူနစ်များစွာထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။
ထိုအဖွဲ့များအကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့ သိရှိရသည်များကို ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။
တရားလက်လွတ် သတ်ဖြတ်မှုများ
လာကန်ဝါလ်၏ ရင်ထိုးတွင် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း ၎င်း၏ “03” ယူနစ်သည် ကန္ဒဟာပြည်နယ်တောင်ပိုင်းနှင့် အခြားဒေသများရှိ စစ်ဆင်ရေးများအတွက် တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၎င်း၏ရင်ထိုးတွင် “Firebase Gecko” ဟူသော စကားလုံးများလည်း ပါဝင်ပြီး ၎င်းမှာ 03 ယူနစ်တည်ရှိရာ တောင်ပိုင်းဒေသရှိ CIA နှင့် အထူးတပ်ဖွဲ့များ၏ အခြေစိုက်စခန်း၏ အမည်ဖြစ်သည်။ ထိုနေရာသည် ယခင်က တာလီဘန်တည်ထောင်သူနှင့် အာဖဂန်နစ္စတန်၏ ပထမဆုံး အထွတ်အထိပ်ခေါင်းဆောင် မူလာ မိုဟာမက် အိုမာ၏ နေရာဖြစ်သည်။
CIA သည် TIME ၏ မှတ်ချက်ပေးရန် တောင်းဆိုမှုကို ချက်ချင်း တုံ့ပြန်ခြင်း မရှိခဲ့ပါ။
ဤယူနစ်များသည် အာဖဂန် ထောက်လှမ်းရေးနှင့် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များအဖြစ် လုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး တာလီဘန်တို့အား နှစ်ပေါင်းများစွာ တိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များကို ကူညီခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ကို အမေရိကန် အထူးစစ်ဆင်ရေး တပ်သားများက လေ့ကျင့်ပေးခဲ့ပြီး အန္တရာယ်ရှိသော မစ်ရှင်များနှင့် ညဘက် စီးနင်းတိုက်ခိုက်မှုများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
Human Rights Watch (HRW) က ၂၀၁၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် ထိုယူနစ်များသည် တရားလက်လွတ် သတ်ဖြတ်မှုများ၊ ခွဲခြားမှုမရှိသော လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများ နှင့် နိုင်ငံတကာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု ဥပဒေကို ချိုးဖောက်မှုများစွာ ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ညဘက် စီးနင်းတိုက်ခိုက်မှုများနှင့် လျှို့ဝှက်မစ်ရှင်များကြောင့် လူသိများသည့် ဤယူနစ်များကို နိုင်ငံရှိ သံတမန်များက “သေမင်းတပ်ဖွဲ့များ” ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြကြောင်း HRW က ပြောကြားခဲ့သည်။ CIA နှင့် အမေရိကန်အစိုးရတို့က ဤပြောဆိုမှုများကို ငြင်းဆိုခဲ့သည်။
ဖြစ်ရပ်တစ်ခုတွင် HRW အစီရင်ခံစာက ၂၀၁၈ ခုနှစ်၌ CIA ကျောထောက်နောက်ခံပြုထားသော အာဖဂန် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များသည် NGO ဝန်ထမ်းတစ်ဦး၏ နေအိမ်ကို စီးနင်းခဲ့သည့် ဖြစ်ရပ်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြခဲ့သည်။
“တပ်ဖွဲ့များသည် ညနှောင်းပိုင်းတွင် မိသားစုခြံဝင်းသို့ ရောက်ရှိလာပြီး အမျိုးသမီးများကို အမျိုးသားများမှ ခွဲထုတ်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ဝန်ထမ်း၏အစ်ကိုကို ရွေးထုတ်ကာ အိမ်၏ အခြားတစ်နေရာသို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။ ၎င်းတို့က သူ့ကို ပစ်သတ်ခဲ့ပြီး အလောင်းကို ထားခဲ့ကာ အခြားအမျိုးသားမိသားစုဝင်တစ်ဦးကို ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။ ထိုသူကို ဖမ်းဆီးထားခြင်းမရှိဟု အစိုးရက နောက်ပိုင်းတွင် ငြင်းဆိုခဲ့သည်” ဟု အစီရင်ခံစာက ဖော်ပြခဲ့သည်။
စစ်ပွဲအတွင်း အာဖဂန်နစ္စတန်ရှိ အထူးတပ်ဖွဲ့များနှင့်အတူ ခရီးသွားခဲ့သော သတင်းထောက် ကယ်ဗင် မော်ရာက “ကျွန်တော် အာဖဂန်နစ္စတန်စစ်ပွဲကို ၁၇ နှစ်ကြာ သတင်းယူခဲ့ပြီး Zero Units တွေဟာ ဒဏ္ဍာရီဆန်ဆန် ဖုံးကွယ်ထားခဲ့ရတာပါ” ဟု ရေးသားခဲ့သည်။ “Zero Unit နေရာတွေဟာ ပိုကောင်းတဲ့ လုပ်ခလစာ၊ ပိုကောင်းတဲ့ လေ့ကျင့်မှုတွေနဲ့ အမေရိကန် အထက်တန်းစား စစ်ဆင်ရေးသမားတွေနဲ့ အတူတကွ လုပ်ဆောင်ခွင့်ရတာကြောင့် လိုချင်တောင့်တခဲ့ရတဲ့ နေရာတွေပါ” ဟု ၎င်းက ရေးသားခဲ့သည်။
မဟာမိတ်များ ကြိုဆိုရေး စစ်ဆင်ရေး
ဤယူနစ်များတွင် ရာထူးနေရာများသည် ပါဝင်သူများကို အမေရိကန်သို့ ပြောင်းရွှေ့အခြေချရန် ကူညီပေးနိုင်မှုကြောင့်လည်း လိုချင်တောင့်တခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ ဘိုင်ဒင်လက်ထက် အစောပိုင်းတွင် Operation Allies Welcome ဟု လူသိများသော အစီအစဉ်ကို တာလီဘန်အစိုးရ ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် အာဏာပြန်ရပြီးနောက်ပိုင်း အမေရိကန်၏ စစ်ပွဲတွင် ကူညီခဲ့သော အာဖဂန်နိုင်ငံသားများနှင့် ၎င်းတို့၏ မိသားစုများကို အမေရိကန်၌ အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် အခြေအနေမရှိဘဲ ပြန်လည်နေရာချထားရန် ကူညီရန် စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ကာဘူးလ်မြို့ တာလီဘန်လက်သို့ ကျဆုံးချိန်တွင် အမေရိကန်သည် စစ်တပ်၏ ၂၀ နှစ်ကြာ တည်ရှိမှုပြီးနောက် မိမိကိုယ်ကို ဆုတ်ခွာရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ရာ အခြေအနေမှာ ရှုပ်ထွေးခဲ့ပြီး ထိုအချိန်က အမေရိကန်ကို ကူညီခဲ့သော အာဖဂန်နိုင်ငံသား အများအပြားသည် တာလီဘန်တပ်ဖွဲ့များ၏ ပစ်မှတ်ထားခြင်းကို ခံရမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ကြသည်။
Operation Allies Welcome (နောက်ပိုင်းတွင် Enduring Welcome ဟု အမည်ပြောင်း) အစီအစဉ်အောက်တွင် အာဖဂန်နိုင်ငံသား ၂၀၀,၀၀၀ နီးပါးကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ လက်ခံခဲ့သည်။ ထိုသူများ၏ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကို Special Immigrant Visas များ ထုတ်ပေးခဲ့သည်။
အကျိုးအမြတ်မယူသော AfghanEvac အဖွဲ့၏ ဥက္ကဋ္ဌ ရှောန် ဗန်ဒိုင်ဗာက ပစ်ခတ်မှုဖြစ်ပွားပြီးနောက် ကြေညာချက်တစ်ခု ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာတွင် Enduring Welcome ကို “စစ်ပွဲကာလအတွင်း စိစစ်ပြီး အာဖဂန်မဟာမိတ်များကို ရွှေ့ပြောင်းနေရာချထားမှု ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် တည်ဆောက်ထားသည့် လုံခြုံစိတ်ချရသော၊ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ဆောင်ရွက်သော၊ အေဂျင်စီပေါင်းစုံ ပူးပေါင်းပါဝင်သည့် စနစ်” ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။ ထရန့်၏ အဆိုပါအစီအစဉ်သည် “စိစစ်ခြင်းမရှိသူများ” ကို လက်ခံခဲ့သည်ဟူသော ပြောဆိုချက်များရှိသော်လည်း ဤသို့ဖော်ပြခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
Department of Homeland Security (DHS) ၏ အဆိုပါအစီအစဉ်အတွက် မော်ကွန်းတင်ထားသော စာမျက်နှာတွင် လက်ခံထားသူအားလုံးသည် “တင်းကြပ်သော စိစစ်ရေးနှင့် စစ်ဆေးရေးလုပ်ငန်းစဉ်” ကို ဖြတ်သန်းခဲ့ရကြောင်း၊ ၎င်းလုပ်ငန်းစဉ်သည် “အလွှာပေါင်းစုံပါဝင်ပြီး ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသည်” ဖြစ်ကြောင်း၊ DHS, Department of Defense (DOD), Federal Bureau of Investigation (FBI), National Counterterrorism Center (NCTC) နှင့် အခြားအဖွဲ့အစည်းများမှ စိစစ်မှုများ ပါဝင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
“၎င်းသည် DHS, DoD, FBI နှင့် ထောက်လှမ်းရေးအသိုက်အဝန်းတို့မှ အလွှာပေါင်းစုံ စိစစ်မှုများကို ပေါင်းစပ်ထားသည့် အမေရိကန်သမိုင်းတွင် အလုံခြုံဆုံး၊ အစိတ်ချရဆုံး လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးလမ်းကြောင်းဖြစ်သည်။” ဟု ဗန်ဒိုင်ဗာက ပြောကြားခဲ့သည်။ “၎င်းသည် အမေရိကန်အား အာဖဂန်စစ်ပွဲကာလ မဟာမိတ်များအပေါ် ကတိများကို ဆက်လက်ဖြည့်ဆည်းနိုင်စေခဲ့ပြီး ရီပတ်ဘလစ်ကန်နှင့် ဒီမိုကရက် ကွန်ဂရက်အမတ်နှစ်ဦးစလုံး၏ ထောက်ခံမှုကို ရရှိခဲ့သည်” ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ပစ်ခတ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ ထရန့်အစိုးရက အာဖဂန်နစ္စတန်မှ လူများအား ဗီဇာထုတ်ပေးခြင်းကို ရပ်ဆိုင်းတော့မည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ ဤဆုံးဖြတ်ချက်သည် လူတစ်ဦး၏ လုပ်ရပ်များအပေါ် အခြေခံသည့် စုပေါင်းအပြစ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဗန်ဒိုင်ဗာက ပြောကြားသည်။
အဆိုပါအဖွဲ့အစည်းက Homeland Security အစီအစဉ်များစွာကို ရန်ပုံငွေဖြတ်တောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဖျက်သိမ်းခြင်းအပေါ် စိတ်မကောင်းဖြစ်ရကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းအစီအစဉ်များသည် “ခြိမ်းခြောက်မှုများကို ဖော်ထုတ်ရန်၊ အစွန်းရောက်ခြင်းကို တားဆီးရန်နှင့် ရပ်ရွာအခြေပြု ကြားဝင်ဆောင်ရွက်မှုများကို ပံ့ပိုးရန်” တည်ဆောက်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး Countering Violent Extremism (CVE) အစီအစဉ်များ၊ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူများအတွက် စိတ်ကျန်းမာရေး၊ စိတ်ဒဏ်ရာနှင့် ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေး အစီအစဉ်များ ပါဝင်သည်။
TIME က မှတ်ချက်ပေးရန် DHS ကို ဆက်သွယ်ခဲ့ပါသည်။
“အစိုးရသည် အကြပ်အတည်းရောက်နေသူများ အကြမ်းဖက်မှုမဖြစ်စေရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသည့် အစီအစဉ်များကို လျှော့ချခဲ့ပြီး တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဝမ်းနည်းဖွယ်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို အကြောင်းပြကာ ဤအမှုနှင့် ဆက်စပ်မှုမရှိသော အာဖဂန်မိသားစုများအပေါ် ကျယ်ပြန့်သော ကန့်သတ်ချက်များကို တရားမျှတအောင် လုပ်ဆောင်နေသည်” ဟု AfghanEvac က ရေးသားခဲ့သည်။
ဤအတိတ်ကိုတတိယပါတီအကြောင်းအရာပေးသူမှ ပံ့ပိုးပေးသည်။ SeaPRwire (https://www.seaprwire.com/) သည် မည်သည့်အာမခံချက် သို့မဟုတ် ကြေညာချက်ကိုလည်း မရှိပါ။
အမျိုးအစား: ထူးခြားသတင်း, နေ့စဉ်သတင်း
SeaPRwire သည် ကုမ္ပဏီများနှင့်အဖွဲ့အစည်းများအတွက် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းသတင်းလွှာထုတ်ပြန်ခြင်း ဝန်ဆောင်မှုများကိုပံ့ပိုးပေးပြီး ၆,၅၀၀ ကျော်မီဒီယာစာရင်းများ၊ ၈၆,၀၀၀ ကျော်စာရေးသူများနှင့် သတင်းဌာနများ၊ ၃၅၀ သန်းကျော်၏ desktop နှင့် app မိုဘိုင်းသုံးစွဲသူများအထိ ဝန်ဆောင်မှုများပေးပါသည်။ SeaPRwire သည် အင်္ဂလိပ်၊ ဂျပန်၊ အင်္ဂါလိပ်၊ ကိုရီးယား၊ ပြင်သစ်၊ ရုရှား၊ အင်ဒိုနီးရှား၊ မလေးရှား၊ ဗီယက်နမ်၊ တရုတ်နှင့်အခြားဘာသာစကားများတွင် သတင်းလွှာထုတ်ပြန်ရန် အထောက်အကူပြုပါသည်။
